The Avatar

https://www.regjeringen.no/no/aktuelt/regjeringen-vil-lovfeste-generell-bevapning-av-politiet/id3155024/ Regjeringa med Ap i spissen har no fremma forslag om å lovfeste dagens praksis til bevæpning av politiet. I fjor sommar vart norsk politi i praksis fast bevæpna ved at Stortinget gjorde ei lovendring der Politidirektoratet fekk fullmakt til å bestemme om politiet skal bære våpen eller ikkje. Før sommaren 2025 så kunne politiet berre bevæpne seg når det var eit spesifikt grunnlag for det, primært då bevæpning for bestemte oppdrag der våpen var nødvendig eller som midlertidig ordning i opp til tre månedar basert på ei overordna trusselvurdering. I perioden 25.11.2014 til 13.03.2023 så var politiet "midlertidig" bevæpna i 951 av 3031 dagar, der den lengste perioden med samanhengande midlertidig bevæpning vart i 436 dagar, og den lengste samanhengande perioden utan bevæpning var i det drøye halvåret mellom 10.11.2021 og fram til 17.05.2022, sistnemte var riktignok berre ein dags bevæpning i samband med nasjonaldagen. No er altså forslaget å ytterlegare redusere kravet til å konkret vurdere våpenbehovet ved å kutte ut Politidirektoratet som beslutningsmyndigheit for bevæpning. Lovendringa medfører at det er politiet sjølv som vurderer bevæpning basert på retningslinjer for ulike oppdrag utarbeida av Politidirektoratet. Grunnlaget for forslaget til lovendring er at kriminaliteten har endra seg, at det er ei negativ utvikling i trusselbildet, samt omsyn til sikkerheita for politiet. Dette lovforslaget vil ikkje være til hinder for at politiet kan velge å legge igjen tjenestevåpenet når politiet sjølv vurderer det som hensiktsmessig, slik som når politiet er på skulebesøk eller skal vitne i retten. Reint praktisk medfører ikkje dette forslaget ei veldig stor endring, politiet er i praksis fast bevæpna per dags dato og om vi tek med den utstrakte bruken av midlertidig bevæpning så har politiet i stor grad vært bevæpna dei siste 10 åra. Største endringa er at når Politidirektoratet ikkje lenger treng å godkjenne bevæpning av politiet så flyttes det ansvaret i praksis over til kvart enkelt politidistrikt.

Heilt fjernt er det ikkje, eit raskt søk viserbat dette har skjedd flr, som f.eks. https://www.independent.co.uk/news/world/americas/united-airlines-technician-fired-chemotherapy-lawsuit-b2900655.html Her har ein tilsett med kreft (angiveleg) fått sparken fordi han tok for mykje ubetalt tid på å gå behandling. At han vart sparka 7 dagar før han ville ha oppnådd rett til å få behandling i arbeidstida var også eit moment i søksmålet. USA har elendige arbeidarrettigheiter, så at eit stort firma som t.d. Epic hadde prioritert eiga lommebok framfor arbeidarens helse er ikkje så urealistisk å tru.

Forskjellen ligg i at eit lån er ein heilt klart driftskostnad ved at pengane er lånt inn og vedlikeholdsarbeidet har starta opp. Lånet er då ei økonomisk forplikting som sameiget har fått, og som uansett må betalast. Ei spareordning er er ikkje ei nødvendig utgift på samme måte, sjølv om det kan være gode økonomiske grunnar til at det totalt sett er billegare å spare i forkant av utgiftene kontra å ta opp lån den dagen utgiftene dukker opp. Økonomisk sett så er det som du seier relativt likt, berre med ulikt forteikn. Forskjellen er likevel at med eigarbytte så er det meir "rettferdig" at noværande eigar betalar på eit lån for vedlikeholdsarbeid som er utført. Den andelseigaren som over fleire år er med på å spare opp eit større beløp som til dømes skal brukast på å legge nytt tak, men som må selge før taket er vedlikeholdt, må fortsatt selge med opplysningar om at taket treng vedlikehold og vil då både ha brukt pengar på å spare opp til vedlikeholdet og må kanskje ta til takke med ein lågare salgspris fordi ny kjøpar ikkje vil betale like mykje for ein bustad der taket ikkje er heilt 100%.

Trur eg også. Når vi no etter 1. april får dieselprisar på 28 kr literen så er det umogleg for oss forbrukarar å vite om prisen eigentleg skulle være 30,85 kr/l og vi får pumpeprisen på 28 kr fordi ein har trekt frå avgiftskuttet på 2,85 kr. Eller om det er slik at riktig pris på dieselen er 25 kr/l men bensinstasjonen ser at dei kan selge den for 28 kr likevel fordi det er denne prisen forbrukarane er villige til å betale.

Dashbordkamera er eit godt eksempel på eit område der lovverket og teknologien ikkje heilt harmoniserer. Grunnregelen for kameraovervåking er at ein skal ha eit bestemt og lovleg formål med overvåkinga og at overvåking skal være nødvendig for å oppnå dette formålet. For at formålet skal være lovleg så må det være ein interesseovervekt som veg tyngre enn personvernet. Det er altså bruken av dashbordkamera som avgjer lovlegheita. Det å filme eiga køyring for å ha dokumentasjon i tilfelle ei ulykke vil være lovleg, medan det å ha dashbordkameraet aktivert for å filme trafikken medan du sjølv står parkert vil vanlegvis ikkje være lovleg. Det er derfor ikkje slik at du kan omgå forbodet mot å ha overvåkingskamera som filmer utanfor eigedommen din som til dømes mot gata ved å parkere bilen din med fronten og dermed dashbordkameraet retta ut mot gata. Det er likevel vanskelegare å bevise at du parkerte bilen slik for å gjennomføre ulovleg overvåking enn det er å bevise at du monterte overvåkingskameraet på husveggen din i retning mot gata. Det er også lettare for Datatilsynet å kreve at overvåkinga er skilta når det er snakk om fastmontert overvåkingskamera, kontra når det er dashbordkamera eller andre flyttbare kameraer som benyttes. Nyare teknologi som Tesla sin "Sentry mode" bidreg til å gjere grensegangen meir utydeleg. Det er likevel slått fast at sjølv om bilen har slik moglegheit til å filme det som skjer rundt bilen, så er det bilføraren sitt ansvar at slik filming er lovleg. Tesla har hjulpet til ved å sette funksjonen som avslått som standard, slik at det er bileigaren som aktivt må aktivere overvåkinga og dermed også ta ansvar for filminga. Det er også eit stort skille mellom det å ta opptak og det å offentleggjere opptak. Det å publisere eller bruke opptak frå dashbordkamera vil typisk kreve sladding av ansikt og regnummer for å være lovleg. PS. På grunn av at mange nye bilar i dag har slik Sentry-mode liknande funksjon der bilen filmer 360 grader rundt bilen. Så kan det være greit å ha dette i bakhodet no til sommaren når du er på stranda og i full fart tar av deg den våte badebuksa mellom to parkerte bilar. Dersom den eine bilen er ein Tesla så er det stor sannsynlegheit for at bileigaren har video av deg med rumpa bar. Det er sjølvsagt strengt ulovleg for bileigaren å publisere opptaket, men det er teknisk sett lovleg å lagre opptaket til "privat bruk".

Det er nok litt sterke ord å kalle overskrifta for clickbait, men overskrifta gav i alle fall meg det fyrsteinntrykket at Epic hadde sagt opp vedkommande fordi han hadde uhelbredeleg kreft. Når eg då las artikkelen og fekk med meg at han med kreft var ein av 1000 personar som vart nedbemanna samtidig, så gir det eit heilt anna inntrykk. Når ein seier opp 1000 ansatte så er sannsynlegheita stor for at det er mange som er i vanskeleg situasjon, enten det er alvorleg sjukdom, økonomiske problem, rusavhengigheit, osv. Eg har ikkje eit godt forslag til alternativ tittel, for eg skjønner at overskrifta ikkje kan være eit heilt avsnitt. Om eg skulle prøvd meg på noko så ville eg kanskje snudd fokuset og laga overskrift av typen "Epic sjefen tek ansvar for oppsagt ansatt med kreft". Kort og relativt presist, som gir eit fyrsteinntrkk av at "jøss, Epic er eit redeleg selskap som tek ansvar", og at ein ikkje får det meir negative inntrykket av at "Epic er eit møkkaselskap som sparker dødssjuke ansatte".

Det er sjølvsagt slik ei forsikring burde fungert, men for at forsikringsselskapet skal tene pengar så treng dei massevis av smutthol. Ein kreftpasient er berre ei utgift for forsikringsselskapet, så då er det om å gjere å finne eit grunnlag for å sleppe å betale. I Norge er forsikringsselskapa relativt "snille" der terskelen for å kreve regress eller regelrett nekte utbetaling er forholdsvis høg. Det er likevel fortsatt mange som går seg på ein smell fordi forsikringa dei har teikna og som dei trudde skulle dekke alt, i realiteten viser seg å ha unntak frå akkurat den skaden som ramma deg. Til dømes at ein ikkje får dekt noko om det starta å brenne i bilen din om du ikkje har teikna kaskoforsikring. Eller at ein ikkje får dekning for vannskader på husforsikringa dersom det ikkje er ein plutseleg skade, så om vatnet har trengt gjennom ein utett membran så får du ingenting sjølv om du har teikna forsikring som dekker andre vasskader.

Har det blitt sagt noko om kva som er grunnlaget for at bensinavgifta reduseres med 4,41 kr og dieselavgifta reduseres med 2,85 kr? Dei fleste plassar er dieselen ca 3 kr dyrare per liter samanlikna med bensinen, så eg slit litt med logikken bak at ein gjennom avgiftskuttet skal gjere prisdifferansen enda større der bensinen blir ca 4,5 kr billegare enn dieselen. Det er sjølvsagt fint for lommeboka til folk flest (dersom ein ikkje køyrer elbil) at ein kuttar i avgiftene, men var ikkje viktigaste argumentet for å redusere drivstoffprisane at ein skulle forhindre prisauking på varer ved å gjere det billegare for vegtransporten å frakte råvarer til fabrikk og frå fabrikk ut til butikk? Det er særdeles lite av denne yrkestransporten som er basert på bensin, så og seie alt av lastebilar utanom heilelektriske går på diesel, og også ein stor andel av dei mindre varebilane går på diesel. Eg køyrer sjølv bensinbil, så for min økonomi er det veldig gunstig med dette avgiftskuttet, men sjølv om det er dyrt med drivstoff så har eg eigentleg vært relativt fornøgd med at eg ikkje har dieselbil akkurat no når eg ser på pumpeprisane, og med dette avgiftskuttet så blir det enda meir attraktivt for min del å bruke bensin. Dei nye prisane fører fort til at bensinen blir å koste 19,99 medan dieselen blir 24,90, og sjølv om eg nyter godt av dette så veit eg ikkje om eg synes det er rett at dieselen skal koste 20% meir enn bensinen. Det er riktignok ein viss logikk ved at ein dieselbil fort bruker 20% mindre drivstoff på mila samanlikna med ein bensinbil.

Kommunen er i dette tilfellet er den kommunen personen oppheld seg i. Etter helse- og omsorgstenestelova så er det ikkje eit krav om at ein skal være busett i kommunen for å ha rett på kommunale tenester. Også utanlandske turistar som oppheld seg i Norge har rett til augeblikkeleg hjelp når det er nødvendig, men då avgrensa til meir livsnødvendige behov som akutthelsehjelp, mat og husly. For å få sosialhjelp som dekker ein del meir så må du ha lovleg opphald i Norge.

Du kan få bustøtte i tillegg til sosialhjelp. Både sosialhjelp og bustøtte er i utgangspunktet behovsprøvd. Satsen for livsopphald til Oslo kommune er veiledande, det skal gjerast ei konkret vurdering av behov. Om du ikkje klarer å skaffe deg bustad så er det kommunen som må finne ei løysing for deg. Reint praktisk så er det ofte både billegare for kommunen å innvilge bustøtte slik at du med eigne pengar kan skaffe deg bustad, kontra at kommunen må tilby deg bustad. I tillegg er det også mindre administrasjon for kommunen om du får pengar til å ordne deg sjølv.

Litt overdrevent fra min side, men det er mange fylkesvegar som er tidvis smalare, tildømes: https://www.aftenbladet.no/lokalt/i/7lw9xv/jaerens-smaleste-vei-blir-naa-utbedret-men-ikke-der-det-er-smalest Elles så forstår eg godt kvifor sykkelvegen må ha god bredde, det er ikkje berre for at ein skal kunne køyre forbi utan å bruke motsett køyrefelt, men det er også for at det skal være mogleg at to og to sykler parallelt slik at det er mogleg å holde ein samtale med sidemannen.

Energien i matavfallet er i teorien bortimot stabilt, om ein brenn avfallet direkte eller går via metangassproduksjon er relativt likt, men det er natrulegvis eit litt større energitap om ein fyrst produserer brennbar gass som igjen blir fylt på tankar, men fordelen igjen er at gass på tank er ei flyttbar energikjelde som kan forbrennast på til dømes skip. Mengda CO2 blir lik uavhengig av om matavfallet blir brent eller råtner, forskjellen ligg mest i at det er mest miljøvenleg å utnytte CO2 produksjonen ved å benytte seg av brennverdien. Einaste måten å redusere CO2 utsleppet på er å kapsle inne det biologiske avfallet slik at det ikkje får råtne, men strengt tatt er også det berre ei midlertidig løysing på samme måte som at tørka ved ikkje slepp ut CO2 før den dagen ein enten brenn veden eller veden startar å råtne. Sidan skip treng drivstoff så er det i den store samanhengen irrelevant om drivstoffet er gass frå matavfall eller om skipet har eigen forbrenningsovn for matavfall ombord, men på samme måte som med fjernvarmeanlegg så er det meir hensiktsmessig med storskala produksjon av fjernvarme kontra at alle hus skal ha sin eigen forbrenningsovn. Men berre om mottakaren av fjernvarme er nært nok fjernvarmeanlegget til at varmetapet ikkje blir for stort. Problemet med hydrogen som drivstoff er at det meste av hydrogenproduksjonen baserer seg på at ein bruker ferdig produsert straum til å bearbeide hydrogenholdig materiale til hydrogengass, før ein igjen bruker straum til å komprimere og kjøle gassen for transport. Parallellen er å varme opp vedsekken i ein stor ovn for å produsere trekol som kan forbrennast seinare. Det mest energieffektive er å bruke veden direkte, men sidan trekol veg berre ca 1/3 av vekta til veden så kan produksjon av trekol være fornuftig dersom energien må transporterast, til dømes frå skogen i lavlandet og opp til ei fjellhytte.

Slutta å bruke imdb etter at dei stengte ned forumet, så det er lenge sidan eg har vært inne å vurdert film og serie. For meg så er eg streng på både 10'er og 1'er. Ikkje så strengt at det er 10'er er uoppnåeleg men det er mykje som skal klaffe for å få toppkarakteren, særleg på ein 1-10 skala. Tilsvarande på 1'er, men filmar som er så dårlege at det ikkje finnes positive sider vil stort sett ikkje få ein distribusjon som gjer at eg kjem i posisjon til å sjå filmen. Kvalitetshoppet frå 9 til 10 er nok ein del større enn hoppet frå 8 til 9, så eg legg nok ei normalfordeling til grunn der ytterpunkta er mest sjeldne. Snittet er likevel godt over midt på treet, for som deg så ønsker eg ikkje å bruke tid på å sjå dårlege filmar. Men eg prøver å vurdere film slik at, dersom eg hadde sett alt av filmen så burde snittet være rundt 5 og resten av karakterane burde følge normalfordelinga. Å gi ein film 10 i score berre fordi eg likte filmen synes eg er ein uting, toppvurderinga skal være noko å strekke seg etter.

Folk sykler i alle fall ikkje når infrastrukturen er fråværande. Som syklist må ein ofte velge mellom å sykle i vegbana og utgjere ein irritasjon for billistane fordi ein ikkje sykler like fort som fartsgrensa, eller ein kan sykle på det som nesten alltid er gang og sykkelveg, noko som medfører at det ikkje er lov å sykle fortare enn gangfart om det er fotgjengarar på gangvegen. Så kan ein sjølvsagt diskutere om ei slik storinvestering i sykkelveg er hensiktsmessig pengebruk eller ikkje. Det hadde til dømes vært mogleg å redusere standaren mange hakk og laga ein mykje billegare sykkelveg. Sykkelvegen mellom Stavanger og Sandnes er i praksis ein parallell veg med nesten full køyrebredde i begge køyrefelt, så det er klart at det kostar å bygge sykkelveg som har betre vegstandard enn 99% av fylkesvegane. Men samtidig så må det litt meir til enn å tillate syklistar å bruke ein smal gangveg for å legge til rette for sykling. Merk også at det hadde vært fint mogleg å legge til rette for nesten like gode forhold til syklistar utan at det hadde kosta ei krone, men billigløysinga er det ingen som er interessert i. Den superbillige måten å tilrettelegge for syklistar er å sette ned fartsgrensa på Europavegen til 30 km/t slik syklistane kan som syklar i vegbana held omtrent samme hastigheit som biltrafikken. Då kan syklistar og bilistar dele vegen heilt utan problem, og som ekstra bonus så lager ein slik trafikkork på E39 at det kanskje er fleire som heller vil bruke sykkelen. Ulempane vil likevel være svært store, for ikkje å snakke om samfunnskostnadane ved at tungtransporten bruker dobbelt så lang tid. Tek ein med kva det kostar med rushtrafikk så er blir det fort lønnsomt å bygge sykkelveg. Eg er sjølv ikkje syklist, men synes det er viktig å få fram at det er ikkje heilt svart/kvitt. Det å bygge eigne sykkelvegar har også ein masse utfordringar, som miljøpåvirkninga av at ein bygger ned større areal og i enkelte tilfeller også matjord for å få plass til meir vegar. Og det er klart at når du skal ha fire felts motorveg, eigen sykkelveg med fysisk hindring til motorvegen, og kanskje også eit eige gangfelt i tillegg, så bygger ein med så stor bredde at det er enormt arealkrevande å bygge. Problemet opp mot Ikea er at dei har så store areal til varehus at formelen i parkeringsnorma enkelt og greit ikkje fungerer. Sjølv meiner eg at det uansett er meir hensiktsmessig miljøpolitikk å gjere det mindre lettvint å bruke privatbilen, og ikkje at ein gjer det nesten umogleg. Lite parkeringsplassar vil som tidlegare nemt fort føre til auka trafikk ved at fleire bilistar blir køyrande rundt og rundt medan dei enten leitar etter parkeringsplass, eller venter på at passasjeren som dei satt av utanfor Ikea har handla ferdig. Då hadde det fungert betre med ei parkeringsavgift, sjølv om det er ei upopulær løysing. Eg er forresten ganske sikker på at sykkelkulturen kjem til å endre seg slik som bilkulturen. Om også framtidas sykkel får samme utvikling som personbilane og dei blir større og større, så tek det nok ikkje mange åra før ein vanleg sykkel likner meir på ein mopedbil med elektrisk motor og veldig enkle pedalar som ein berre så vidt treng å bruke for å få framdrift. Så fort som utviklinga går på dette feltet så spår eg at om relativt få år så vil parkeringsbehovet for "sykkel" være omtrent like stort som for personbil. Eg stiller derfor litt spørsmål til kor framtidsretta det er å investere så mykje i sykkelinfrastruktur, for så lenge vi snakkar om Norge og norske værforhold så er det ikkje for alle å bruke tradisjonell sykkel, i alle fall ikkje over litt avstandar.

Det er nok rimeleg trygt å anta at det i all hovudsak er fans som har vært inne og gitt individuell karakter på kvar av dei vel 60 episodene. Det kan sjølvsagt være ein og anna kritikar som har tatt på seg denne jobben også, men alle dei som liker serien utan å være super fans har nok nøyd seg med å gi score på serien som heilheit, og ikkje på kvar enkel episode. Det sagt, så skal ein huske på at under Breaking Bad sin storheitstid så hadde IMDB også eit aktivt forum. Det medførte at kvar veke var folk innom IMDB for å diskutere den vekas episode. Fortsatt var det nok mest fans som hang på forumet kvar veke, men av dei som logga seg på kvar veke så var det nok kanskje ein del som også la igjen ei vurdering av den episoden. I dag fungerer ikkje IMDB slik. Forumet vart vel stengt på 2010-talet, og med fleire strømmetenester som slepper heile sesongen samtidig så er det nok få som klikker seg inn IMDB sida for kvar enkelt episode av ein serie, enten det er fans eller haters.