The Avatar

Blir det ikkje opp til selger å bestemme dette? Ved heving så fell heile avtalen vekk, om varen alt er mottatt og betalt, så betyr det at du som kjøpar har rett til å få pengane tilbake og selgar har rett til å få varen tilbake. Kvar av partane kan likevel fint seie frå seg sine rettigheiter, som at du kan heve kjøpet og sende tingen tilbake utan å kreve å få pengane i retur, og tilsvarande så kan selger gi deg pengane tilbake utan å kreve tingen i retur. Normalt sett vil det ikkje være spesielle utfordringar for deg som kjøper å ikkje måtte sende tingen i retur, unntaket er om du må betale for å kvitte deg med tingen. Reint praktisk så er det likevel omtrent like mykje arbeid for deg å sende tingen i retur som det er å levere den på miljøstasjonen. Det har blitt meir og meir vanleg av selger å kreve dokumentasjon på at varen er destruert. På elektriske artiklar medfører det ofte å sende inn bildet av at du har klipt ledninga heilt ved rota. Dette er då mest for at kjøparen ikkje skal kunne misbruke hevingsretten til å både få pengane tilbake og behalde tingen. Så lenge du får tilbake pengane så speler det vel ingen rolle for deg om du sender tingen i retur eller kaster den?

Sjølve forskrifta er ikkje så detaljert, men ei slik dør vil bryte kravet i fyrste paragraf om tilfredsstillande sikkerheit ved brann for personar som oppheld seg i bygget. Vidare er det krav etter §11-11 at bygget skal være prosjektert for rask og sikker rømming med omsyn til personar med funksjonsnedseting, det kan ein vanskeleg seie er oppfylt når ein må finne ein liten knapp under dørhandtaket. Detaljane finn du i rettleiinga: https://www.dibk.no/regelverk/byggteknisk-forskrift-tek17 Det som står i TEK17 er ikkje nødvendigvis den einaste godkjente løysinga, du kan tenke på den som eit forslag til korleis ein kan oppfylle forskriftens krav. Andre løysingar kan også brukast, men då må ein dokumentere at byggereglane er fulgt. Dersom du ser på rettleiingsteksta så finner du mellom anna i pkt. 7 at " dør i rømningsvei må lett kunne åpnes slik at den er enkel å bruke for alle personer". Det seier seg sjølv at ei dør du må både ha opplæring i, og tolmodigheit i ein evakueringssituasjon ikkje vil oppfylle dette kravet. Ein kurrositet som ikkje er relevant i dette eksempelet er at etter punkt 10 så kan ein akseptere opptil 10 sekunds tidsforsikning på den manuelle opningsmekanismen. Grunnen til at dette ikkje gjeld i ditt tilfelle er at fordi denne tidsforsinkinga berre gjeld for låsar som låser seg opp automatisk ved brannalarm. Eg synes likevel det er relevant å nemne det opp mot spørsmålet om det tek 3 sekund eller 20 sekund å opne denne låsen. Svaret du eigentleg er ute etter finner du i monteringsveilederen som du lenka til på side 8. Ved montering skal det gjennomførast ein mekanisk funskjonstest der ein skal forsikre seg om at låsereilen trekker seg inn ved bruk av manuell vrider på innsiden. Mest truleg er det her gjort ein feil ved monteringa. Eg har sjølv erfaring med å ha gjort ein tilsvarande feil ved montering av Yale Doorman der det var ei plate som eg monterte speilvendt i forhold til slagretning på døra. Denne plata hadde som funksjon å sikre at nøkkelvridaren kunne vriast i to steg, fyrst eit steg for å elektronisk låse opp låsen, og fullt over for å overstyre elektronikken og låse opp døra mekanisk. Døra fungerte fint sjølv om den var feilmontert, men hadde eg ikkje fiksa feilen med ein gong så kunne det ført til at døra ikkje hadde vært mogleg å låse opp innafrå dersom batteriet hadde lada seg ut.

Husleigelova har løysing for å regulere husleiga i tråd med markedsverdien, men den hindrar utleigar i å endre leigeprisen utan forvarsel for at leigetakaren skal kunne ha stabilitet. Husleiga kan aukast årleg med berre ein måneds varsel, men då avgrensa til konsumprisindeksen (prisstigninga). Etter 2,5 år kan ein varsle med 6 månedars varsel at huseliga etter tredje år blir satt til gjengs leige (markedsverdien). Feilen som mange utleigarar gjer er at ein ikkje benytter denne muligheita til å årleg oppjustere leigeprisen, eller at ein venter så lenge at når ein etter type 10 år til slutt endrar husleiga til gjengs husleige så blir husleigehoppet som tilsvarer bustadprisstigninga på 10 år så stor at leigetakaren ofte ikkje er i stand til å legge om budsjettet sitt til den nye husleiga.

Du veit, det er mykje lettare å være rasist når du kan sjå kven du skal være skeptisk til. Det er ikkje like lett å være rasist når du må prate med folk for å finne ut kva kultur og verdiar dei har.

Vi kan også være eit utsatt bombemål som NATO alliansens ytterpunkt. Dersom Russland blir pressa opp i eit hjørne og frykter eksistensiell kollaps etter å ha mista omtrent alt av konvensjonell militær slagmakt, så er det ikkje heilt utenkeleg at Russland kan velge å "stikke lilletåa i badevatnet" ved å atombombe f.eks. Kirkenes til skrekk og advarsel. For sjølv med NATO alliansens forpliktingar så er det ikkje 100% sikkert at dei andre NATO landa er villige til å gå til atomkrig mot Russland, og dersom Russland viser villigheit til å bruke atomvåpen så kan det være at NATO unlet å gjengjelde i håp om å ikkje eksalere til fullskala atomkrig. Kirkenes kan då være eit potensielt atommål ved at følgjeskadane for resten av NATO blir små, og med gunstig vindretning så vil også Russland unngå det meste av radioaktiviteten. Og fordi Kirkenes ligg så tett til grensa så aukar det sannsynlegheita for at Russland kan få til eit vellykka atomangrep som ikkje blir avslørt før det smeller, som til dømes ved å smugle bomba inn med lastebil og dermed unngå radarovervåkinga som normalt vil varsle NATO om rakettangrep. Det vil fortsatt være gambling av Russland å prøve noko slikt, men om alternativet er å trykke på den store atomknappen og la bombene hagle over Europa og USA vel vitande om at det kjem ein tilsvarande hagleskur tilbake, så kan det være at Putin ønsker å teste alliansen. Då Sverige og Finland søkte NATO medlemsskap så var Putin ute og prøvde å så tvil på om Finland kunne stole på at resten av Europa var villige til å gå til krig for å forsvare Finland. Og heilt ærleg, så er nok denne villigheita til å gå faktisk gå til krig NATO alliansens største svakheit. Vi har eit sivilsamfunn og ei befolkning som har hatt det veldig fint gjennom generasjonar med fred, og eit NATO motangrep beståande berre av profesjonelle soldatar og støttemateriell slik som under krigen i Afganistan vil ikkje ha den ønska effekten når ein går til krig mot ein krigs-nasjon og ikkje ein organisasjon som al-Qaida. Når Moxnes stiller spørsmål ved om Frankrike er villige til å la Paris bli atombomba etter å ha respondert på eit atomangrep mot Kirkenes så er det eit betimeleg spørsmål å stille, for det er Frankrike mest sannsynleg ikkje villige til å risikere. Men berre det faktum at det finnes ein avtale om at Frankrike skal stille opp med atomvåpen dersom Krirkenes blir trua, det har ein verdi i seg sjølv. For det er ikkje gitt at Putin ønsker å trille den terningen for å sjekke humøret til den franske presidenten. Utan slik avtale så (og ikkje minst øvingar og instruksar som gjer det mogleg for Frankrike å sende atomvåpen til Norge) så har vi liten beskyttelse. Vi veit at det står russiske atomvåpen klare på Kola-halvøya rett over norskegrensa, og med det politiske klimaet som vi har i dag så er det nok ikkje tilstrekkeleg med beskyttelse og skulle være snill og grei med ein nasjon som stadig prøver å flytte grensene sine utover.

Kanskje ikkje, men trusselen om at Frankrike kan slå tilbake med atomvåpen etter eit angrep på Kirkenes er betre enn alternativet som er at det heilt sikkert ikkje blir svart med atomvåpen. Den store forskjellen med franske atomgarantiar framfor NATO sine atomvåpen er at franske atomvåpen er ikkje avhengig av at det har skjedd eit angrep som utløyser artikkel 5, eller at storsjefane i NATO skal bli ferdige å diskutere om det blir eit motangrep eller ikkje. Slik som verden har blitt no så er det urealistisk med nedrusting. Argumentet om at Norge blir eit legitimt bombemål om vi har atomvåpen har i dag veldig liten tyngde all den tid trusselen kjem frå ein stat som igjen og igjen har bevist at dei ikkje bryr seg om reglane for krigføring. Slik situasjonen er i dag så må vi tenke heilt motsatt, vi kan ikkje rekne med at sjukehus og anna sivil infrastruktur blir skåna ved angrep, mest truleg vil eit fiendtleg angrep prioritere å drepe sivile. Slik som eg ser det no så bør Norge bli ein atommakt, og så bør vi heller jobbe for nedrusting og for å hindre andre røvarstatar i å få atomvåpen vel vitande om at vi har evnen til å forsvare oss.

Skalaen til gamer.no tek omsyn til dette. Som definisjon på 3/10-Dårlig så er eit av kriteria at spelet berre av og til er i stand til å underholde, underforstått at mesteparten av tida så er spelet heilt utan underhaldningsverdi. På 2/10 er underhaldningsverdien så godt som fråværande, som vel må forståast som at ingen speler spelet utan at dei må. Og på 1/10-Katastrofalt så er spelet så dårleg at det finnes ingen kvaliteter i det heile tatt. Slik som eg les karakterskalaen så er eg litt usikker på om spel med karakter 3 og lågare i det heile tatt er å rekne som spel sidan det omtrent ikkje finnes underhaldningsverdi. Fyrst på karakter 4/10 så er vi på eit spel som er litt underhaldande til tross for at det fort blir kjedelig. Utifrå denne karakterskalaen så ville eg gitt Kabal eller Minesweiper karakteren 4/10. Spel som ikkje er dårlege som enkel underhaldning men samtidig er det ikkje underhaldande nok til at eg orkar å sitte veldig lenge å leite etter miner.

Eg trur nok at den viktigaste grunnen til at fleire blir diagnostisert er som det står i artikkelen at kriteriane har blitt endra slik at det er fleire som får diagnosen i vaksen alder. I tillegg så er det nok slik at samfunnet har utvikla seg ganske mykje, der det å blir stimulert heile tida har blitt så vanleg at sjølv det å vente på bussen i 5 minutt utan å gjere anna enn å stirre ut i lufta har blitt nesten ei umogleg oppgåve sjølv for dei utan ADHD. Dette medfører som Gavekort skriv, at kontrasten blir stor når ein i klasserommet er forventa å skulle sitte stille og konsentrere seg om ein ting i 45 min om gangen, særleg om lærestoffet er litt tørt. Dette er ein av grunnane til at eg trur det er hensiktsmessig å ha undervisning på nettbrett, nettopp for å lære seg å bruke digitale hjelpemiddel som eit verktøy, sjølv om fristinga til å spele eit spel eller scrolle på TikTok ligg der berre eit tastetrykk unna.

Etter skalaen som gamer.no bruker så krev 8'eren at spelet har substans til å være eit svært godt spel også i framtida. Slik som eg forstår anmeldinga så er nok ikkje dette eit spel som du berre må runde på nytt kvart år, i artikkelen så står det at historien er sånn passe popcorn-bra, så det gir meining at spelet gir nok underholdning til at du gidder å fullføre historia, men i likheit med popcorn-filmer så er det nok ikkje nødvendig å sjå filmen fleire gongar. Eg har stor respekt for gamer.no som velger å bruke heile skalaen og ikkje lar det gå inflasjon i toppkarakterane. Einaste ulempen med den måten å bruke skalaen på er at det er relativt få spel som blir vurdert til 5 eller lågare, truleg fordi at så dårlege spel vil ein i liten grad bruke tid på å anmelde.

Ein del av førebygginga er også å vise at handlingar får konsekvensar. I denne konkrete saka så burde dei som gjekk til angrep blitt anmeldt (av politiet) for minimum ordensforstyrring. Akkurat volden og eventuelle bakanforliggande årsaker har eg ein viss forståing for at ein venta til offeret sjølv anmeldte volden. Men eg synes det er tannlaust av Bergenspolitiet å ikkje slå ned på slossing og voldsbruk på 17. mai omgitt av barn og unge. Eg synes at det burde være heilt på sin plass å statuere eit eksempel på at slik slossing som potensielt har vært skremmande for barn og unge som er ute for å feire nasjonaldagen. Utan at det var tilfellet i denne saka så gjer eg meg også nokre tankar om kva som hadde skjedd om denne russen hadde vært iført bunad med bunadskniv då han vart angrepet. Det kunne fort blitt veldig stygt sjølv om det truleg hadde vært lovleg å trekke kniven i eit slikt tilfelle. Ja, i hovudsak er det slik etter skadeserstatningsloven, foreldrene svarer for inntil 5000 kr per skadevolding for barn og ungdom under 18 år. Denne summen på 5000 kr er foreldra ansvarleg for sjølv om dei har gjort sitt beste for å hindre skadevoldinga. Dersom foreldra ikkje har hatt tilbørleg tilsyn med sine barn og ungdommar så er det ingen slik avgrensing i sum, men utfordringa då er å bevise årsakssamanhengen på at skaden kunne vært unngått om foreldra hadde gjort det som det er rimeleg å forvente av dei. Det er også verdt å nemne at lova er snart 60 år gamal ved at den trådde i kraft i 1969, og vart sist endra for 30 år sidan i 1995. 5000 kr i 1995 hadde tilsvart kr 10 511,25 med dagens kroneverdi. Så feilen er ikkje nødvendigvis at det finnes ei slik øvre grense for kor store kostnadar du som foreldre kan ende opp med dersom barnet ditt plutseleg og uventa gjer noko veldig dumt, men kanskje helst at makssummen ikkje har blitt justert i tråd med prisveksten.

Eg klarer fortsatt ikkje å sjå kva som er grunnlaget for tilbakebetaling for overtidsarbeidet dei siste 3 åra i tråd med alminnelig foreldingsfrist? Det aller meste av dette arbeidet (kanskje alt?) har vell blitt utført med ein felles forståing om at dette er frivillig å ta på seg slik ekstrajobb og at jobben blir kompansert med vanleg lønn? Det er nok særdeles få tilfeller der den deltidstilsette har blitt tvungen til å jobbe utover avtalt stillingsprosent. Om eg har forstått det rett så er arbeidsgivarane her felt på det grunnlag at dette ekstraarbeidet utover stillingsprosenten berre er avtalt munnleg og ikkje i form av skriftleg avtale, og at det er derfor arbeidet er per definisjon overtid? Eg forstår sjølvsagt godt at deltidsstilsette leverer inn overtidskrav, for noko anna vil være dumt all den tid dommen er så tydeleg på at ein har rett på overtidsbetalt. Uansett korleis vi snur og vender på det så er det vi som innbyggarar som må ta denne ekstrarekninga, enten gjennom tenestekutt i eiga kommune eller i form av høgare skatt om Staten tek rekninga. I alle tilfeller så kjem kommunale tenester til å bli mykje dyrarere i framtida ved at kommunane i større grad må benytte vikarbyrå for å sikre seg mot slike etterbetalingskrav. For skal ein bruke eigne tilsette så får ein enten overtidskrav frå alle som jobbar deltid, eller så må ein tilsette med overkapasitet ved å tilsette langt fleire i 100% stilling enn det er arbeid for, berre for å ha forutsigbar økonomistyring.

Det er alltid mogleg å fortette, men vil etablering av massevis av små leilegheiter gjere det meir attraktivt å få barn? Det er ikkje veldig lett å ha barn i ei to-roms i alle fall ikkje etter at dei startar å bli store, og det å kjøpe leilegheit med 2+ soverom er fort mykje dyrare enn folk har råd til. For sjølv om det blir bygd nye blokker med mange leilegheiter så vil disse leilegheitene bli dyre på grunn av byggekostnadar og høg standard.

Dersom bustaden blir solgt som eit utleigeobjekt for at ny huseigar skal kunne drive med utleige, så vil ikkje salg av bustaden være sakleg oppseiingsgrunn. Dersom ny huseigar skal bu der sjølv, så vil ny huseigar ha gyldig oppsigelsesgrunn av den grunn. Ofte blir salg av bustaden nemnt som eit eksempel på usakleg oppseiing, med bakgrunn i at huskjøparen kan seie opp leigeavtalen etter overtakinga om det er grunnlag for det. Men her det fleire eksempler på at husselgaren har vunnet fram med at det er sakleg å seie opp leigetakaren før eit salg, då med begrunning om at det kan påvirke verdien negativt om bustaden er utleigd. Det er likevel verdt å merke seg at det er ikkje heilt svart/kvitt, at huseigar har intensjon om selge vil normalt sett ikkje utgjere sakleg oppseiingsgrunn, huseigaren må ha foretatt konkrete steg mot eit salg. God referanse frå tidlegare utleigar har blitt nærmast eit krav som leigetakar, men eg er einig i at det å ha godt referanse frå forrige utleigar er viktig for å både få leige, og for å kunne forhandle seg fram til ein betre leigeavtale. Hensikta er å sikre at leigetakaren er klar over sine rettigheiter. Ein klage frå leigetakar vil ikkje nødvendigvis føre fram, men ein vil då få ein rettsleg vurdering på om oppseiinga er sakleg. Det vil ofte være ueinigheit rundt kva som er sakleg oppseiing, og då særleg i tilfeller der utleiger meiner at leigetakren har brutt leigeavtalen og då ofte meir spesifikt at leigetakaren har brutt husordensreglane på ein slik måte at det utgjer eit avtalebrot. Det er også ofte behov for å få avgjort om husordenreglane er lovlege, typiske dømet er forbodet mot kjæledyr som ikkje er gyldig dersom leigetakaren har vektige grunnar for å ha kjæledyr som er større enn huseigarens ulemper. Det som skjer dersom leigetakaren klagar på oppseiinga er at det då er utleigar som må melde inn saka til husleietvistutvalget innan 3 månedar. Denne regelen er ikkje berre til leigetakars fordel. Ved å opplyse om at leigetakaren har ein måned til å klage inn oppseiinga så mister leigetakaren retten til å protestere etter at fristen har gått ut, og det fører også til at utleigar kan gå rett til Namsmannen for tvangsutkasting utan å gå vegen om søksmål. Det same gjeld sjølvsagt også om utleigar vinner fram i saka i husleietvistutvalget. Utan denne regelen så ville det vært langt meir tidkrevande for utleigar å få kasta ut leigetakaren sin, så ved å sende formell oppseiing som opplyser om retten til å protestere så går prosessen raskare.

Vi må også ta med momentet med at datingapper er laga for å tene pengar gjennom bruk av appen. At folk møter "matchen" sin og slutter å bruke appen er ikkje det utviklaren av appen ønsker. Det er typisk er mange datingapper er forholdsvis gode det fyrste året før appen har fått nok brukarar til at dei kan innføre alle mulige slags betalingstenester. Eg synes fortsatt ikkje at det er ein god idé at Staten skal drive med app utvikling, men det blir litt enkelt å seie at ein app som tener pengar på at flest mogleg er konstant på sjekkeren og aldri slår seg ned med ein partner, ikkje kan fungere til å få varige forhold med barn. Ein dating app utvikla med hovedmotiv om å få opp fødselstala og som ikkje treng å generere eit overskot, vil openbart kunne fungere på ein annan måte. Ja det er eit problem at mange har valgt å bruke dating appane for å få oppmerksomheit og bekreftelse som betrar sjølvbildet. Det er mange som bruker til dømes Tinder utelukkande til å sveipe alle profilane, deretter ser på matchane som dukker opp, og som aldri verken sender eller svarer på meldingar. Særleg når dating appane er så visuelle så er gode bilder viktig, ein dårleg selfie er ikkje godt nok til at brukarane stoppar opp og les profilen. Då er vegen kort til å poste bilder der ein poserer for kameraet på til dømes ein fjelltopp eller på ein café, men etterkvart som at alle profilane har slike bilder så må ein til med betre fotoutstyr for å skille seg ut i mengden, eventuelt så må ein fotoredigere. I dag er mange dating appar nærmast ubrukelege på grunn av falske KI genrerte profilar. I beste fall ved at det er ein ekte person bak som bruker falske bilder, og i verste fall er det rein KI frå app utviklaren for å holde på brukarane som er villige til å betale for "premium" versjonen av appen.

Den ekstra måneden kan mykje å seie for leigetakaren som må finne ny bustad utan å måtte ta til takke med det fyrste som er tilgjengeleg.