The Avatar

Tviler på at kostnaden med å montere vekt på bilen er spesielt dyrt. Renovasjonsbilane har nok frå før ei vekt på løftearma som skal varsle om dunken er tyngre enn løfteinnretninga toler. Eg er likevel litt skeptisk til at restavfallet skal vegast, då dette fort kan slå negativt ut for sorteringa av anna avfall. Til dømes eit syltetøyglas med mygla syltetøy er eigentleg restavfall, men med vektbetaling så havner det nok fort i glasskonteineren sammen med syltetøy som ikkje skal være der, eller i matavfallet saman med glasset som ikkje skal i matavfallet.

Russland ønsker sjølvsagt ikkje å bli utsletta, men om dei står på randen av utslettelse så har dei ingenting å tape på å dra med seg sine fiender. Sjølv i atomkrig så skal det mykje til at alle på jorda døyr, så motivasjonen om å i det minste etterlate seg eit ettermele om at dei kjempa til siste slutt har ein viss martyrdom over seg. Mykje av russiske trusslar er relativt tomme, men Russland har fortsatt store mennesklege ressursar å kaste inn i ein krig og dermed potensiale til å gjere mykje skade. Tilsvarande med atomarsenalet, sjølv om det er slått stor tvil om kor operativt det russiske atomprogrammet er, så er det høg sannsynlegheit for at i alle fall ein liten del av atomvåpena vil fungere som dei skal. Løysinga for å straffe Russland utan å gå til krig er tøffare sanksjonar for å køyre russisk økonomi i grøfta. Men for at dette skal fungere så må vi i Vesten tole at det også påvirker vår økonomi, då vi mellom anna må bruke pengar på å overby Russland sine forsøk på å omgå sanksjonar ved å handle med Kina og liknande land. Kina er ikkje alliert med Russland, men dei har no funnet seg eit nytt marked der dei mellom anna kan selge produkt som vi i vesten ikkje ønsker å kjøpe (på grunn av miljøkrav, kvalitet, osv).

Ikkje berre kjem Russland til å bli tatt innigjen i varmen når krigen er over og Russland har fått rydda opp i eigne rekker. Det er også noko som må skje for at eit "urettferdig" krigsoppgjer ikkje skal skape grobotn for ein ny krig. Det andre alternativet er å ikkje la Russland bygge seg opp igjen slik at Russland ikkje er i stand til å starte ein ny krig, men det er heilt urealistisk så lenge Russland har atomvåpen og ingenting å tape. Eg er på ingen måte pro-russisk, men realistisk sett så blir ting gløymt og tilgitt. Sjå berre på dømet med at Sverige og Danmark er våre nærmaste allierte, handelspartnere, feriemål, og kulturelle innflytelse, alt dette til tross for at vi har også vært i krig der vi drap kvarandre.

Synes dette er eit godt poeng, og synes at Nobelkomiteen kunne fint hatt ballar til å trekke tilbake fredspriser som har blitt fungert mot sin hensikt. Det er kanskje vanskeleg å kreve tilbake pengar og medalje, men Nobelkomiteen kan fint stryke slike namn frå lista. Sjølv om det var litt mindre støy då Obama fekk fredsprisen som blodfersk president, så burde Nobelkomiteen trekt tilbake prisen i ettertid. Formålet med å gi Obama fredsprisen med ein gong var mest truleg for å motivere Obama til å bli ein fredspresident, noko som fungerte berre delvis ved at Obama berre delvis trekte USA ut av Irak og Afganistan. Nobels fredspriskomite har ei stor utfordring ved at det går lang tid mellom kvart år det blir kåra ein verdig vinner av fredsprisen, noko som igjen fører til at fredsprisen har gjort seg mindre og mindre relevant. Strengt tatt så har fredsprisen i dag utvikla seg til å i beste fall være ein demokrati og miljøpris, tidlegare vinnarar har stort sett jobba for innføring av demokrati, eller har engasjert seg i milljøsaka. Det er ganske få fredsprisvinnarar som har jobba med fredsforhandlingar dei siste 25 åra. Delvis off-topic, men relevant sidan Trump sjølv anser seg som ein verdig fredsprisvinnar. Eg er redd for at det blir veldig vanskeleg for demokratane å normalisere USA etter Trump. Demokratane står ovanfor to val om dei vinner fleirtalet. Enten må dei tilgi og akseptere at ein del av Trump sine påfunn får bli ståande, og håpe at ikkje neste republikanske president tek opp tråden etter Trump. Eller så må demokratane dra opp stigen og tette alle smutthola som presidenten nyter godt av, heriblant bruk av president-ordrer og benådingsrett, slik at neste president ikkje får like frie tøylar som Trump har hatt. Velger demokratane det siste, så vil det nok føre til ekstremt store svingingar alt etter kva side som har presidenten, sidan neste president kan lett gjeninnføre benådingsretten for å muliggjere ulovlegheiter som politisk metode. Det hjelp ikkje at noko er forbode i ei grunnlov som er vanskeleg å endre når alle grunnlovsbrot blir benåda utan konsekvens så lenge det er "din" president som er sjef når grunnlovsbrotet blir begått.

Eg støttar forslaget om sparke dagens Nobel-komite og heller utnemne ein komite beståande av fredsforskarar og andre fagfolk. Eg trur kanskje også at Nobelkomiteen bør vurdere å dele ut prisen på ein heilt anna måte reint praktisk. Sjølv om Nobelkomiteen uttaler at fredsprisen ikkje kan gis til andre, så stemmer det berre som formalitet. Så lenge fredsprisen består av ein fysisk medalje utan inngravert navn samt ein pengesum så kan fredsprisvinnaren alltid gi bort eller selge prisen. Ein kan sjølvsagt ikkje endre at det i protokollen står at fredsprisen 2025 gjekk til Machado, men opp mot Trump som er mest interessert i fredsprisen som statussymbol så vil eg tru at det å eige sjølve medaljen har vel så stor verdi som å ha navnet sitt i den offisielle protokollen. (Litt på samme måte som bedrifter som kjøper OL-medaljer så blir dei ikkje olympisk mester av den grunn, men det er fortsatt stas å eige ei ekte OL-medalje). Kanskje på tide at Nobelsfredspris blir meir symbolsk, der sjølve prisen berre er ein diplom med fredsprisvinnarens sitt navn med fin handskrift? Om pengepremien som følger med er viktig så kan det kanskje endrast slik at det er pengar som blir donert til eit godt formål i fredsprisvinnarens namn framfor at det er pengar som fredsprisvinnaren får direkte?

Det er ikkje kjent at ho har fått noko konkret tilbake, men ho har utvilsomt kjøpt seg godvilje frå Trump. Det som er mest nærliggande er at ho ønsker at Trump skal støtte henne som presidentkandidat i Venezuela, noko som Trump ikkje har ville gjort tidlegare. I starten av januar uttalte Trump rett ut at Machado ikkje kunne bli president i Venezuela sidan ho verken hadde støtte eller respekt hos det veneziulenske folket.(Noko som neppe stemmer sjølv om det ikkje er avgjort gjennom folkeavstemning kor stor støtte ho har).

Spørs om ikkje nokon har konkludert med at det er ønskeleg å tene pengar på serien. Sjølv om det ikkje er heilt politisk korrekt så er det dessverre slik at alle jar underliggande fordommar, jamfør artikkelen om forsking på kva slags Barbie dukker barn ville leike mest med. Det skuldast heilt sikkert 100 år med dårleg representasjon i media, men det er desverre eit faktum at det er fleire som finner gjenkjennelege verdiar hos kvite og attraktive mennesker, som vel igjen også er mykje av grunnen til at Sophie Turner i det heile tatt er skodespelar. Hadde nok ikkje vært like lett å kome dit ho er i dag om ho ikkje var pen. Det hjelp ikkje å berre være god skodespelar om du ikkje får jobbane på grunn av utsjånaden. Uansett, at ho ser ut som Laura Croft når ho kler seg ut som karakteren er ikkje veldig rart, det er mange som kan cosplaye ovetbrvisande. Eg er heilt sikker på at i 95% av scenene så kjem ho til å være kledd annaleis. Det som eg synes er forfriskande med denne tolkinga er at serieskaparane går tilbake til røttene og velger ein britisk og relativt ung skodespelar. Sjølv om den fyrste Tomb Raider filmen var bra for sin tid, så var det også større forskjell mellom spel karakteren og Angelina Jolie, enn det er mellom Sophie Turner og rollekarakteren frå spela, både nårndet gjeld nasjonalitet, alder og hårfarge.

Gamal tråd, men om dette er ein eks-kollega så antek eg at det finnes ein eksisterande relasjon ved at du kjenner henne litt frå før? I så tilfelle så synes eg at ein uforpliktande kaffe som du lett kan stikke av frå er litt passivt, du har tross alt snakka med dama frå før og gjort deg opp eit fyrsteinntrykk. Om middag blir litt stivt må du nesten vurdere sjølv, men eg ville nok ha vurdert å ta ein date som er i ei setting som er minst mogleg lik arbeidskvardagen. Det er nok stor sjans for at du har tatt ei kaffepause eller spist matpaka saman med eks-kollegaen før, så då tenker eg at kaffe og middag blir litt likt. Då ville eg heller invitert ut på bar for ein drink, eller kanskje alle helst ein eller anna fysisk aktivitet. Mest truleg så veit du alt at du kan holde small-talken i gang med henne, så det treng du ikkje å teste ut noko meir. Det du må finne ut av er korleis kjemien fungerer, og om dykk har andre fellestrekk anna enn å ha jobba på same stad.

Om Russland blir tatt inn i varmen igjen seinare er veldig avhengig av kva kurs Russland staker ut. Når det gjeld Tyskland så vart dei tatt inn igjen i varmen etter andre verdenskrig fordi dei tok eit kraftig oppgjer med nazismen, fekk ny leiarskap, og laga nye lover som skulle hindre nazismen frå å blomstre opp igjen. Russland kan nok fint bli tatt inn i varmen, men det krever at Russland tek grep for å rette opp fortidens feil. Om Putin dør og Russland får ein ny KGB agent som eineherskande president som fortsetter på den imperialistiske kursen, så kjem sanksjonane til å bli oppretthaldt. Men om russerane kastar Putin og gjennomfører demokratiske valg så vil nok fleire og fleire land ta oppigjen både handel og diplomati med Russland. Når det gjeld spørmålet om å sende militære styrkar til Ukraina så er det to viktige grunnar til at vi ikkje sender soldatar til Ukraina. Den fyrste delen er at vi ikkje er villige til å ofte norske liv på den ukrainske fronten, krigen i Ukraina er ikkje så nært oss at det foreløpig er aktuelt å sende norske ungdommar i døden for å kjempe. Den andre delen er at jo meir direkte andre land som Norge deltek i krigen, jo større fare er det for at krigen også kjem til oss. Har vi norske soldatar i Ukraina så kan det medføre at det er like legitimt for Russland å innvadere Finnmark for å svekke dei norske styrkane som det er å bombe norske styrkar langs fronten i Ukraina. Trusselen som Russland utgjer for resten av Europa i all hovudsak dei russiske atomvåpena. Russland er såpass militært svekka at det ikkje er nokon reell fare for at det blir opna fleire frontar langs den russiske grensa. Russland har enkelt og greit ikkje personell å avsjå til å kjempe mot andre land, men Russland kan potensielt fortsatt atombombe Europeiske byar. Hadde det ikkje vært for den russiske atomtrusselen så trur eg at det er stor sannsynlegheit for at særleg Polen og dei baltiske statane hadde innført full handelsblokkade mot Kaliningrad for å bruke Kaliningrad som forhandlingsbrikke, men per dags dato er ikkje dette eit godt alternativ sidan atomrisikoen er stor.

Det er ikkje umogleg at banken berre oppdaterer opplysningane om kredittsperre f.eks. 4 gongar i året, og ikkje fortløpande. Dette er eit klassisk problem ved reservasjon mot telefonsalg der mange aktørar berre laster ned lister over telefonnummer dei kan ringe nokre få gongar i året. Den openbare ulempen ved at banken ikkje oppdaterer registeret sitt ofte er at dei kan kome i skade for å kredittvurdere ein kunde som nettopp har sperra seg. Eg trur kanskje at ein enda meir naturleg forklaring på kvifor det berre er bankne som hevder vedkommande er kredittsperra er at banken ikkje ønsker å gi tilbod om lån. Hadde banken ville tilby lån så kan det ikkje være mykje arbeid å manuelt kvalitetssikre opplysningane om kredittsperre.

Eg vil ikkje seie at pasifisme er farleg som sådan. Ein del av det å være ekte pasifist er at ein vektlegger viktigheita av å ikkje skade andre høgare enn seg sjølv. Typisk døme er ein pasifistisk soldat som heller aksepterer å blir skutt framfor å skyte sjølv. Overordna vil eg nok påstå at pasifisme er farleg for vårt samfunn, om befolkninga er 100% pasifistisk så medfører det at alle som er villige til å bruke vold står heilt fritt til å drepe eller forvise pasifistane for å ta over landet vårt og innføre sitt eige styresystem. Samtidig så vil ikkje ein ekte pasifist utgjere ein trussel for dei som tek over makta, så rasjonelt sett skal det ikkje være nødvendig å drepe eller forvise pasifistar som uansett har tenkt å leve fredeleg og tilpasse seg dei som har makta. Det kan nok tenkast at sjølv voldelege okkupantar kan ha samvittigheitskvaler ved å drepe pasifistar som ikkje yter motstand, men det er nok litt naivt å tenke at berre fordi du er pasifist så vil alle andre la deg være i fred.

Eg forstår ikkje heilt arugmentasjonen med at det skulle haste med EU medlemsskap berre fordi det er endringar i verdensordenen. EU er ingen militærallianse, og sjølv om eg ser at det er gode grunnar til å vurdere ein parallell militærallianse i Europa utan amerikansk innflytelse, så er ikkje EU medlemsskap ei forutsetning for eit slikt militært samarbeid. Reint sikkerheits- og beredskapsmessig så vil eg påstå at at det er ein styrke at ikkje heile Europa samler seg under EU som ein føderal stat med lik innordning. Til dømes om vi får ein kald krig mot USA der USA sanksjonerer EU, så er det ein styrke for resten av Europa om Norge og Storbritannia ikkje også blir råka av dei samme sanskjonane. Tilsvarande om det skulle skje noko drastisk med Euroen, så er det ein fordel at det finnes nokre samarbeidsland i EU som ikkje blir dratt med i dragsuget om Euroen skulle bli veldig svak. God beredskap handlar oftare om å spre risikoen enn å samle alle egga i ei stor korg. Det er sjølvsagt også mange gode grunnar til at Norge bør bli medlem i EU, som tilgangen til det indre markedet og større politisk påverknad gjennom at EU land også har stemmerett, sikkerheitspolitikk er ikkje eit god argument for EU medlemsskap. Det er sjølvsagt mogleg å gjere om EU til å også være ei militærallianse, men sidan EU ikkje er i militærallianse så er det litt prematurt å påstå at dersom EU skulle endre sitt mandat og også bli ei militærallianse så får ikkje Norge og andre EØS land være med.

Det tilsvarande prosenttalet for andel av husholdningsutgiftene som blir brukt på å spise ute er 3,5%, som medfører at det er berre Romania, Polen og Litauen som bruker mindre pengar enn oss på restaurantbesøk (i Europa). Statistikk er no ein gong statistikk, så det er litt usikkert kor samanliknbare prosentane eigentleg er. Til dømes så kan det godt være at det er ferierande nordmenn som bidreg til at prosenttalet for Spania blir 13%. Eit anna moment som speler tungt inn er dette med urbanisering. Det er sjølvsagt lettare å bruke mykje pengar på å spise ute i ein stor by der det både er mange tilbod (og fristingar), og kanskje mange også har litt mindre kjøkkenkapasitet på grunn av små bustadar.

Dette er rett måte å tipse på. Ved ekstra god service eller god mat så kan ein godt gi litt tips til den som har gjort litt ekstra for å gi deg ei god oppleving. Det som er feil er når tips er tips er forventa, som til dømes fordi servitørlønna er for dårleg. I slike tilfeller får restauranten skru opp prisen og betale servitørane sine skikkelig. Det er også feil å betale tips når servicen er heilt OK. Det å betale litt ekstra som tips når servicen er upåklageleg bør ha sin naturlege motvekt på at ein nekter å betale fullpris om servicen er heilt på trynet. Eg kan også fint betale tips i ein restaurant, men eg krev at servitøren gjer litt meir ut av det enn berre å klare å bære maten frå kjøkkenet til bordet utan å miste fatet. Tilsvarande i baren, det å be om tips fordi bartendaren har plassert eit tomt ølglass under krana og trykka på knappen er på grensa til frekt. Hadde det i det minste vært snakk om ei pils som var manuelt tappa med perfekt mengde skum så er det noko anna, men eg betalar ikkje tips for å bruke dispenseren til å fylle dei førehandsdefinerte 3,95 desiliterane med øl i eit tomt 0,4 glas.

På slike brusautomatar står det alltid eit nummer som du kan ringe for support. Her er det tydeleg at det har skjedd ein feil sidan betalinga har blitt trekt utan at automaten har levert varen. Moderne automatar har loggføring og varetelling som gjer at eigar av automaten lett kan verifisere at du har betalt utan å få varen. Om det ikkje var personell i nærheita av automaten så var mest truleg alderskontrollen ulovleg. BankID, fingeravtrykk og liknande er ikkje tilstrekkeleg for å drive alderskontroll. I veiledninga til forbodet mot salg av energidrikk til barn under 16 år så er det presisert at ved salg frå automat så må det vurderast kvar automaten kan plasserast, med særleg vekt på om automaten står ved betjent kasse eller ute i det offentlege rom der det er lett å påsjå at dei som bruker automaten til å kjøpe energidrikk er over 16 år.