The Avatar

Trump kan ikkje melde ut USA utan å få med seg Kongressen, men som president med den utøvande makta i USA så har Trump myndigheita til å ikkje opprettholde USA sine internasjonale forpliktingar, herunder deltakelse i NATO. Eigentleg kan heller ikkje USA sparkast ut av NATO ettersom avtalen ikkje inneheld bestemmelsar om ekskludering. Noko som har vært problematisk tidlegare som til dømes då Sverige og Finland søkte medlemsskap og Tyrkia motsette seg dette fordi Tyria har litt andre nasjonalpolitiske interesser enn resten av NATO.

Tek det eigentleg med knusande ro at Trump vil trekke USA ut av NATO fordi NATO ikkje vil være med å krige mot Iran. Det utviser ein så total mangel på forståing for kva NATO er, at det er nesten som eg synes at NATO burde kome kome Trump i forkjøpet og annonsere at USA ikkje lenger har forsvarsalliansen i ryggen. Dette kan vi i NATO fint begrunne med at land utan forsvarsdepartement kan ikkje være ein del av ein forsvarsallianse. Strengt tatt er det også eit brot på artikkel 1 å gå til krig:

Det finnes fleire flykonsept som i bunn og grunn handlar om levere mest mogleg energi frå bakken/flyplassen der ein kan hente forholdsvis billig energi frå straumnettet, for å på den måten få minst mogleg vekt i flyet slik at forholdet mellom tilgjengeleg energi og vekt er best mogleg. Per dags dato får eit best energi mot vekt ved å bruke flybensin. Batterier blir for tunge og gass/hydrogendrift gir for mykje vekt i form av motor, rør og tank. Det har også vært tankar om å bruke "katapult" slik som på hangarskip for å gi flyet ein "gratis" dytt under take-off for å spare drivstoff på den måten. Grunnen til at den teknologien ikkje blir brukt på kommersielle fly er at kostnaden med eit slikt system er langt høgare enn gevinsten. Dette er vel eigentleg det store problemet med alle miljøtiltak, dei tiltaka som gir størst effekt er for dyre for å kunne gjennomførast økonomisk. Som til dømes elektriske fly med batterier. Vi klarer fint å lage eklektriske fly. I fjor vart det gjennomført elektrisk testflyging mellom Stavanger og Bergen med ei flytid på 55 minutt. Dette var ein distanse på 160 km slik at med teoretisk rekkevidde på 400 km så var det god sikkerheitsmargin. Problemet er at flyet hadde berre ein pilot, og ein lastekapasitet på maks 562 kg tilsvarande ca 5 personar med bagasje. Det seier seg sjølv at eit rutetilbod med slike elektriske fly vil aldri bli økonomisk gunstig når det berre er 5 passasjerar å dele kostnaden på. Så det er ikkje det at vi manglar teknologien til å gjere flytransporten meir miljøvenlig, det vi manglar er økonomisk vilje. Tilsvarande med skipstrafikken, vi har absolutt teknologien til å gå tilbake til skip som bruker vindkraft, det er berre å utstyre skipet med segl igjen. Det er likevel heilt økonomisk uinteressant å bruke seglskip til nyttetransport, i alle fall når det er såpass billig med fossilt drivstoff.

Det er vanskeleg å konkludere heilt 100%, for prisaukninga på olje/drivstoff fortsetter å auke uavhengig av avgiftskuttet. Det som blir vanskeleg for oss forbrukarar er å få oversikt på kor mykje som er den reelle prisaukninga på drivstoffet. Når prisane no ikkje går veldig mykje ned så er det ikkje heilt sikkert at det er fordi bensinstasjonane puttar avgiftskuttet rett i eiga lomme, det kan også være fordi markedsverdien faktisk har auka tilsvarande avgiftskuttet på grunn av krigen i Iran. Bensinstasjonane har ikkje leveringsplikt, det er blant anna grunnen til at du ikkje kan forvente å finne 98 oktan på alle bensinstasjonar, eller at enkelte ubemanna bensinstasjonar berre har diesel til traktorar og maskiner og derfor ikkje tilbyr bensin til personbilar. Eller at ikkje alle bensinstasjonar er døgnopne for den slags skuld, sjølv om eg ikkje kan huske å ha sett ei bensinpumpe som er stengt på mange tiår. I gamle dagar var det heilt vanleg at pumpene var stengte når kiosken var stengt sidan det då ikkje var nokon som kunne ta imot betaling. Før betalingskorta kom for fullt så fantes det nokre bensinpumper som du kunne mate med sedlar (trur ikkje du kunne betale med myntar), der du putta inn ein hundrelapp og fekk fylle fram til takstameteret viste 100 kr. I teorien vil planen din fungere for å få mest mogleg marginar ut, men det forutsetter nok at du ikkje har løpande kostnadar dei dagene du held stengt slik at du ikkje er avhengig av omsetning. I praksis vil du nok ha kostnadar i form av leige-/lånekostnadar samt vedlikehold som løper også i dei periodene du held stengt. Ein anna faktor er at det kan være vanskeleg å bygge seg opp eit godt kundegrunnlag når bensinstasjonen ofte er stengt, og berre held open dei dagane det er dyrt å fylle drivstoff. Mange jaktar sjølvsagt på dei billegaste prisane, og dersom prisen er lik på alle bensinstasjonane så velger ein vanlegvis sin "faste" bensinstasjon, enten det er den nærmaste, den ein er medlem i kundeklubben, eller den bensinstasjonen der ein også får kjøpt seg pølse i brød.

No husker eg ikkje om politiet var midlertidig bevæpna i juni 2025,og det er litt vanskeleg å søke det opp ettersom alle nyheitsartiklar omtalar at det i juni 2025 vart vedtatt generell bevæpning gjeldande frå 1 juli. I alle tilfelle så gjekk politiet med pepperspray og elektrosjokkvåpen den sommaren. Men når drapet alt har skjedd, så er det ikkje gitt at skytevåpen er nødvendig for å få kontroll på situasjonen. Ideelt sett så ønsker vi at gjerningsmannen blir arrestert i live slik at det kan gjennomførast avhøyr og dømfelling. Faren med at politiet inne på jernbanetorget går med våpen er at ein kvar tulling kan rimeleg enkelt nappe våpenet ut av hylsteret medan politiet går gjennom folkemengda. Så den psykisk sjuke tullingen som ellers hadde stått der og ropt og kasta ting, står der no plutseleg med eit skytevåpen. For politiets våpenhylster er enkelt å opne, for mykje av poenget med at politiet går bevæpna er at våpenet skal raskt være tilgjengeleg, noko som også er grunnen til at politiet går rundt med kule i kammeret. Og sjølv om det er ei form for sikring i avtrekkaren, så er faktum at våpenet alltid er skyteklart, og alt ein treng å gjere er å peike og trykke av. Om politiet må starte å unngå folkemengder og heile tida krever at publikum må gi plass slik at det alltid er 5 meter luft mellom bevæpna politi og publikum, så er ikkje det veldig tillitsvekkande. Tilsvarande er det øite gunstig om politiet må bli forsiktige med å legge folk i bakken fordi det er ein fare for å miste tjenestevåpenet under basketaket. Då er det etter mitt syn mykje betre at politiet inne blant folkemengda på jernbanetorget er ubevæpna, og at det heller sitter bevæpna politi nokre titals meter utanfor med våpen som er klare til å springe inn om det er nødvendig.

Slik finrekning er det nok berre Ikea sjølv som kan gjere, sidan det er dei som sitt på talgrunnlaget. Eg vil likevel tru at rekneskapet blir positivt, både miljømessig og økonomisk. Det vil ikkje være økonomisk gunstig for Ikea å sende lastebil med levering berre til ein kunde, så ein prøver nok å samkøyre levering til samme område, eventuelt at leveransen blir utført av ein liten varebil i staden for med lastebil.

Då legg du mykje tolking i innlegget. Trådstarter har komt over eit godt tilbod, ikkje eit tilbod som er så godt at det er for godt til å være sant, men eit tilbod som er heilt normal pris for eit eldre produkt som har ligget ei stund på lager. Det er heilt vanleg at butikkar selger "fjordårsmodellen" til redusert pris, eller i dette tilfellet utan å kreve tilsvarande dagens nypris. I alle tilfeller har butikken sjølv valgt å både bekrefte bestillinga og trekke betaling, så den sikkerheitsmekanismen som ein normalt oppegåande selgar hadde til å kontrollere at dei både hadde varen på laget og var villige til å selge den til annonsert pris har Multicom heilt droppa til fordel for å automatisk og ukritisk akseptere alle bestillingar.

Eg trur ikkje at folk flest kjem til å ha meir våpen heime, då grunnlaget for privatpersonar er det samme ved at ein enten må drive med jakt eller skyting til rekreasjon eller konkurranse. Eg trur likevel at fleire kriminelle vil skaffe seg våpen for å skaffe seg handlingsalternativ utover å prøve å stikke av dersom ein møter på bevæpna politi. Eg trur også at vi vil få fleire episoder der dei kriminelle opnar eld mot politiet, noko som ikkje er heilt uforståeleg sidan dei opplever bevæpna politi som ein trussel mot eige liv. Det er nok få kriminelle som er så reflekterte at dei forstår at einaste grunnen til at politiet utgjer ein trussel er at ein sjølv begår alvorleg kriminialitet. Mange kriminelle (særleg ungdomskriminelle som er unge og dumme) vil nok også ha heilt urealistiske forventningar om at dersom dei hadde hatt pistol i bukselinninga så skulle dei kunne skyte seg ut av ein kvar vanskeleg situasjon og komme seg unna politiet. Dette blir då fort ei drivkraft for å gå med pistol, som igjen senker terskelen for at pistolen blir brukt. I dag er det eit stort problem at mange ungdommar går med kniv, batong eller liknande. Mykje av samme grunnen, ein har kniven for å beskytte seg sjølv og har heilt urealistiske tankar om at dersom ein ender opp i ein truande situasjon så skal ein bruke kniven slik som ein har sett på film og slåss seg enkelt ut av situasjonen. Når alle ungdomskriminelle går med kniv, så er det mykje større sjanse for at nokon dreg fram kniven om det oppstår ei konflikt, som igjen gir ein voldsspiral der dei på andre sida også dreg kniven, og så skjer det noko som gjer at fyrste kniven blir brukt, og så ender ein opp med knivstikking og nyheitsoppslag. Med politi som normalt er ubevæpna så er ikkje ein tilfeldig trafikkontroll ei hending som gjer det nødvendig for den kriminelle å ha pistol i hanskerommet, med fast bevæpna politi så er det nok mange kriminelle som er så paranoide at dei kjenner på det som heilt nødvendig at dei sjølv har tilgang på skytevåpen i tilfelle dei må "forsvare" seg mot politiet.

Ingen av disse tilfella ville blitt forhindra sjølv om politiet hadde hatt våpen på hofta. (Det er i teorien mogleg at ABB kunne blitt stoppa ced ankomst til Utøya dersom politibevæpninga også inkluderer politi på frivakt slik at Trond Berntsen kunne gått med våpen medan han jobba som frivillig på ungdomsleieren, men her hadde ABB overraskelsesmomentet på sin side). Sjølv synes eg løysinga med fremskutt lagring av både ein- og tohandsvåpen i bilen er ei god løysing. Ikkje berre legge ein til rette for at politiet då bruker 1-2 minutt på å både få på seg verneutstyret og å legge ein mental plan før ein spring til aksjon, men slik lagring hindrer også at patruljerande politi blir overfalt i eit overraskelsesangrep frå nokon som ønsker å få tak i pistolen dei har i beltet. Kriminaliteten har utvikla seg slik at det oftare er behov for våpen i dag, men eg er ikkje overbevist om at rask tilgang til pistol åleine er rette løysinga. Då meiner eg at det er betre for alle partar om politiet i fyrste omgang trekker seg unna, og deretter kler seg opp med alt av tungt utstyr slik at ein har skikkelig slagkraft når ein fyrst går til aksjon. Sikkerheita til politiet er viktig, men eg synes ikkje det å bære våpen til sjølvforsvar er ei god løysing. Både fordi politiet sin primærrolle er å trygge samfunnet, og at det ligg som ei føresetning for jobben at ein må ta på seg større risiko enn ellers i samfunnet. Viktigast er det likevel at politiets sikkerheit blir best ivaretatt gjennom å være mannsterke og handlekraftige. Ein politibetjent skal ikkje sendast ut i natta åleine med pepperspray og våpen til sjølvforsvar, vi må ha ein politistyrke som er stor nok til at alle patruljer består av 2-3 betjenter, og helst også minst to patruljer i umiddelbar nærheit av kvarandre. Det er derfor eg ikkje synes noko om generell bevæpning for å ivareta sikkerheita til dei som jobber i politiet, for den sikkerheita blir best ivaretatt av å ha nok kollegaer som kan hjelpe deg, i verste fall gjennom å låse ut skytevåpen frå bilen. Med denne lovendringa så blir det slik at den som vurderer om det er forsvarleg å ha berre to politibetjenter på vakt med einaste sikkerheit at dersom det oppstår ein truande situasjon så klarer dei kanskje å trekke pistolen raskt nok å redde seg sjølv, er den samme personen som skal vurdere om disse to politibetjentane skal bære våpen. Eg skjønner også at det er himla dyrt å ha ein stor politistyrke, særleg i Norge der lønningane er høge, men eg er overbevist om at løysinga på aukande kriminalitet her i landet er meir politi som har meir kapasitet både operativt og forebyggande, og ikkje likt antall politi berre med skytevåpen i tilfelle ein tilfeldigvis snublar over alvorleg kriminalitet.

Heilt einig. Det er alltid ein risiko å effektivisere så mykje at ein bekrefter kjøpet utan å sjekke om ein er i stand til å levere. Det å manuelt kontrollere at varen er på lager til rett pris tek sjølvsagt mykje tid, men det er einaste måten å forsikre seg om at varen kan leverast. Det er akkurat samme greia om rollene er snudd om. Om møter opp på butikken og legg inn bestilling på at Multicom skal bygge deg ein gaming PC, og butikken bekrefter at slik PC kan dei bygge, så er det på din risiko at du har råd til å betale for din spesialbygde PC. Multicom kan i eit slikt tilfelle gå til sak mot kunden for å kreve inn betalinga (om dei er villige til å legge så mykje energi i saka).

https://www.regjeringen.no/no/aktuelt/regjeringen-vil-lovfeste-generell-bevapning-av-politiet/id3155024/ Regjeringa med Ap i spissen har no fremma forslag om å lovfeste dagens praksis til bevæpning av politiet. I fjor sommar vart norsk politi i praksis fast bevæpna ved at Stortinget gjorde ei lovendring der Politidirektoratet fekk fullmakt til å bestemme om politiet skal bære våpen eller ikkje. Før sommaren 2025 så kunne politiet berre bevæpne seg når det var eit spesifikt grunnlag for det, primært då bevæpning for bestemte oppdrag der våpen var nødvendig eller som midlertidig ordning i opp til tre månedar basert på ei overordna trusselvurdering. I perioden 25.11.2014 til 13.03.2023 så var politiet "midlertidig" bevæpna i 951 av 3031 dagar, der den lengste perioden med samanhengande midlertidig bevæpning vart i 436 dagar, og den lengste samanhengande perioden utan bevæpning var i det drøye halvåret mellom 10.11.2021 og fram til 17.05.2022, sistnemte var riktignok berre ein dags bevæpning i samband med nasjonaldagen. No er altså forslaget å ytterlegare redusere kravet til å konkret vurdere våpenbehovet ved å kutte ut Politidirektoratet som beslutningsmyndigheit for bevæpning. Lovendringa medfører at det er politiet sjølv som vurderer bevæpning basert på retningslinjer for ulike oppdrag utarbeida av Politidirektoratet. Grunnlaget for forslaget til lovendring er at kriminaliteten har endra seg, at det er ei negativ utvikling i trusselbildet, samt omsyn til sikkerheita for politiet. Dette lovforslaget vil ikkje være til hinder for at politiet kan velge å legge igjen tjenestevåpenet når politiet sjølv vurderer det som hensiktsmessig, slik som når politiet er på skulebesøk eller skal vitne i retten. Reint praktisk medfører ikkje dette forslaget ei veldig stor endring, politiet er i praksis fast bevæpna per dags dato og om vi tek med den utstrakte bruken av midlertidig bevæpning så har politiet i stor grad vært bevæpna dei siste 10 åra. Største endringa er at når Politidirektoratet ikkje lenger treng å godkjenne bevæpning av politiet så flyttes det ansvaret i praksis over til kvart enkelt politidistrikt.

Heilt fjernt er det ikkje, eit raskt søk viserbat dette har skjedd flr, som f.eks. https://www.independent.co.uk/news/world/americas/united-airlines-technician-fired-chemotherapy-lawsuit-b2900655.html Her har ein tilsett med kreft (angiveleg) fått sparken fordi han tok for mykje ubetalt tid på å gå behandling. At han vart sparka 7 dagar før han ville ha oppnådd rett til å få behandling i arbeidstida var også eit moment i søksmålet. USA har elendige arbeidarrettigheiter, så at eit stort firma som t.d. Epic hadde prioritert eiga lommebok framfor arbeidarens helse er ikkje så urealistisk å tru.

Forskjellen ligg i at eit lån er ein heilt klart driftskostnad ved at pengane er lånt inn og vedlikeholdsarbeidet har starta opp. Lånet er då ei økonomisk forplikting som sameiget har fått, og som uansett må betalast. Ei spareordning er er ikkje ei nødvendig utgift på samme måte, sjølv om det kan være gode økonomiske grunnar til at det totalt sett er billegare å spare i forkant av utgiftene kontra å ta opp lån den dagen utgiftene dukker opp. Økonomisk sett så er det som du seier relativt likt, berre med ulikt forteikn. Forskjellen er likevel at med eigarbytte så er det meir "rettferdig" at noværande eigar betalar på eit lån for vedlikeholdsarbeid som er utført. Den andelseigaren som over fleire år er med på å spare opp eit større beløp som til dømes skal brukast på å legge nytt tak, men som må selge før taket er vedlikeholdt, må fortsatt selge med opplysningar om at taket treng vedlikehold og vil då både ha brukt pengar på å spare opp til vedlikeholdet og må kanskje ta til takke med ein lågare salgspris fordi ny kjøpar ikkje vil betale like mykje for ein bustad der taket ikkje er heilt 100%.

Trur eg også. Når vi no etter 1. april får dieselprisar på 28 kr literen så er det umogleg for oss forbrukarar å vite om prisen eigentleg skulle være 30,85 kr/l og vi får pumpeprisen på 28 kr fordi ein har trekt frå avgiftskuttet på 2,85 kr. Eller om det er slik at riktig pris på dieselen er 25 kr/l men bensinstasjonen ser at dei kan selge den for 28 kr likevel fordi det er denne prisen forbrukarane er villige til å betale.

Dashbordkamera er eit godt eksempel på eit område der lovverket og teknologien ikkje heilt harmoniserer. Grunnregelen for kameraovervåking er at ein skal ha eit bestemt og lovleg formål med overvåkinga og at overvåking skal være nødvendig for å oppnå dette formålet. For at formålet skal være lovleg så må det være ein interesseovervekt som veg tyngre enn personvernet. Det er altså bruken av dashbordkamera som avgjer lovlegheita. Det å filme eiga køyring for å ha dokumentasjon i tilfelle ei ulykke vil være lovleg, medan det å ha dashbordkameraet aktivert for å filme trafikken medan du sjølv står parkert vil vanlegvis ikkje være lovleg. Det er derfor ikkje slik at du kan omgå forbodet mot å ha overvåkingskamera som filmer utanfor eigedommen din som til dømes mot gata ved å parkere bilen din med fronten og dermed dashbordkameraet retta ut mot gata. Det er likevel vanskelegare å bevise at du parkerte bilen slik for å gjennomføre ulovleg overvåking enn det er å bevise at du monterte overvåkingskameraet på husveggen din i retning mot gata. Det er også lettare for Datatilsynet å kreve at overvåkinga er skilta når det er snakk om fastmontert overvåkingskamera, kontra når det er dashbordkamera eller andre flyttbare kameraer som benyttes. Nyare teknologi som Tesla sin "Sentry mode" bidreg til å gjere grensegangen meir utydeleg. Det er likevel slått fast at sjølv om bilen har slik moglegheit til å filme det som skjer rundt bilen, så er det bilføraren sitt ansvar at slik filming er lovleg. Tesla har hjulpet til ved å sette funksjonen som avslått som standard, slik at det er bileigaren som aktivt må aktivere overvåkinga og dermed også ta ansvar for filminga. Det er også eit stort skille mellom det å ta opptak og det å offentleggjere opptak. Det å publisere eller bruke opptak frå dashbordkamera vil typisk kreve sladding av ansikt og regnummer for å være lovleg. PS. På grunn av at mange nye bilar i dag har slik Sentry-mode liknande funksjon der bilen filmer 360 grader rundt bilen. Så kan det være greit å ha dette i bakhodet no til sommaren når du er på stranda og i full fart tar av deg den våte badebuksa mellom to parkerte bilar. Dersom den eine bilen er ein Tesla så er det stor sannsynlegheit for at bileigaren har video av deg med rumpa bar. Det er sjølvsagt strengt ulovleg for bileigaren å publisere opptaket, men det er teknisk sett lovleg å lagre opptaket til "privat bruk".