Vilanden er eit skodespel av Henrik Ibsen fra 1884. Huvedpersonen i stykkjet er Hedvig Ekdal . Ho bur samen mora Gina Ekdal, faren Hjalmar Ekdal og  bestafaren Gamle Ekdal. Dei bur i toppleiligheta i ein bygård i Oslo. Hjalmar og Gina arbeidar med å  drive ein fotobutik heime i leiligheta. Hjalmar fotograferar og Gina retusjerar bileter, i tillegg er Hjalmar ein oppfinnar. Gamel Ekdal er ein gamal løytnant som tidligare jobba saman med grosserer Werle. Han vart lurt av Werle og måtte gå i fengsel på grunn av det.  Hedvig er ei jente på 14 år. Ho går ikkje på skule, det har ikkje foreldrane pengar til. Ho er heller heime og hjelper mora, eller las bøker. Ho elskar å lese, men det ho ikkje veit, er at det er ein stor sjanse for at ho kjem til å miste synet.Gamle Ekdal er glad i å drikke og jakte. Men sidan han ikkje har muligheita til å jakte lenger, så skyt han på hønsane og kaninane familien har på loftet. Han har ikkje jobb, men får av og til noko skrivearbeid av grosserer Werle. I tillegg til hønsene og kaninene, så har dei ein villand på loftet. Familien Ekdal fikk fuglen etter at ein hund hadde henta den oppi frå havets bunn. Grosserar Werle, som har eit dårleg syn, hadde skadeskotte den, så den drog til bunns for å døy.
Det heile startar med at Hjalmar er på fest hos grosserer Werle. Der treff han sonen til grosseraren, Gregers Werle, som nettopp har ankome byen. Dei snakkar ein del saman og Hjalmar seier at han er gift med Gina. Det overraskar Gregers, for Gina var hushjelp hos familien Werle den gong mor til Gregers lå for døyden. Enda meir forbausa blir han da han får høyre at det er far hans som har ført dei saman og betalt for utdannelsen til Hjalmar, han bestem seg for å finne ut meir om det. 
For å tjene litt ekstra pengar, så leigar Hjalmar ut eit rom i leiligheita. Når grosserer Gregers for høyre det, slår han til med ein gong. For han har brutt med faren, som han aldri har hatt eit godt forhold til. Det er no ting toppar seg. Mens Gregers bur hos familien Ekdal så fortel han Hjalmar at han ikkje er Hedvig sin far, men at grosserer Werle er det. Det oppskakar  Hjalmar, og han vil drepe villanda for å fjerne alle minnar om grosseraren. For det var han som skadeskutte den. Men han gjer det ikkje fordi det er Hedvig si and, og ho er umåteleg glad i den. I sin villfarelse tek han tyget sitt og styrtar ut av huset. Han tilbring natta ute med naboane Gregers og Relling. Hedvig er heilt fortvila, ho lurar på om det er noko ho har gjort sia faren forlot dei. Ho prøvar å finne ein måte å få han tilbake på. Gregers og Relling er på besøk og Gregers seier: ”Hvis det er noen måte å få din far tilbake på, så må det være ved å skyte villanden.” Relling snakkar om Hjalmar som ligg å sov. Han seier at Hjalmar lever på ein livsløgn. Gregers forstår ikkje kva han meiner og  Relling seier: "tar du livsløgnen fra et gjennomsnittsmenneske, så tar du lykken fra han med det samme" 
Neste dag kjem Hjalmar heim. Han er sint og han vil ikkje snakke med Hedvig.  Da bestem ho seg og går opp på loftet. Så høyrer dei eit skott. Alle spring opp på loftet. Der finn dei Hedvig liggjande døyd på golvet med pistolen i handa.